Powrót do DESA.PL
17 of Liczba obiektów: 63
17
Aleksander Kotsis | "Sieroca dola"
Estymacja:
100,000 zł - 150,000 zł
Sprzedane
120,000 zł
Aukcja na żywo
Sztuka Dawna. XIX wiek, Modernizm, Międzywojnie
Wymiary
35 x 46 cm
Opis
olej/papier naklejony na płótno, 35 x 46 cm, sygnowany monogramem wiązanym p.d.: 'AK.', opisany piórem na odwrociu: 'Marya Kieszkowska (?) | HTKunert' oraz stempel własnościowy: 'H. T. KUNERT | ŁÓDŹ, Piotrkowska 87'

Opłaty:
- Do kwoty wylicytowanej doliczana jest opłata aukcyjna. Stanowi ona część końcowej ceny obiektu i wynosi 20%.


Aleksander Kotsis. Ilustrator człowieczego losu


Pośród malarzy polskich XIX stulecia wprowadzających do swoich obrazów lud wiejski Kotsis (…) jest (…) jedynym, w którego twórczości tematyka chłopska występuje z takim natężeniem, jest rozwijana w ciągu tak wielu lat, w tak wielkiej ilości dzieł”.
Jerzy Zanoziński, Aleksander Kotsis 1836-1877, Kraków 1953, s. 36


Kotsis w 1850 roku rozpoczął studia malarskie w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych. Początkowo, zmuszony przez ojca sprzeciwiającego się jego studiom artystycznym, musiał łączyć naukę z pracą w sklepie; sytuację tę zmieniła dopiero sprzedaż pierwszych obrazów i przypuszczalna interwencja Wojciecha Kornelego Stattlera, ówczesnego dyrektora Szkoły. Do najbliższych kolegów Kotsisa w krakowskiej uczelni należeli: Jan Matejko, Artur Grottger, Andrzej Grabowski i Izydor Jabłoński, z którymi przyjaźnił się przez wiele lat, także po ukończeniu studiów. Wspólnie podejmowali wycieczki krajoznawczo-artystyczne, najczęściej w pobliskie góry, a Kotsis już wtedy uchodził w gronie kolegów „za miłośnika Tatr i góralszczyzny”. W 1860 roku otrzymał stypendium rządowe na dalsze studia w Wiedniu; powrócił do Krakowa w 1862 roku. Malował głównie sceny rodzajowe, obrazujące codzienne życie codzienne chłopów i górali, wiejskie dzieci oraz studia głów wieśniaków i górali. Malował też pejzaże podkrakowskie i widoki o tematyce górskiej.

Twórczość Kotsisa kojarzona jest dzisiaj głównie z przedstawieniami o charakterze rodzajowym, wpisującymi się w nurt sztuki mizerabilistycznej. Artysta wielokrotnie przyglądał się pełnemu trudów życiu najniższych warstw społecznych. Nie krytykował i nie oceniał. Próbował dać poprzez swoją sztukę obiektywny i realny obraz chłopskiej rzeczywistości. Podobnie jak francuscy malarze, bracia Le Nain, pokazywał, pomimo biedy i niedostatku, polskiego chłopa jako postać dumną i wielką. Jerzy Zanoziński w swoich publikacjach dotyczących oeuvre Kotsisa zwracał szczególną uwagę na te właśnie kompozycje. Pisał, że „Pośród malarzy polskich XIX stulecia wprowadzających do swoich obrazów lud wiejski Kotsis (…) jest (…) jedynym, w którego twórczości tematyka chłopska występuje z takim natężeniem, jest rozwijana w ciągu tak wielu lat, w tak wielkiej ilości dzieł” (Jerzy Zanoziński, Aleksander Kotsis 1836-1877, Kraków 1953, s. 36).

Tak zauważalna we wszystkich jego pracach rodzajowość silnie wybija się i w prezentowanej w katalogu aukcyjnym pracy. Pozostawione same sobie dzieci ukazane zostały we wnętrzu ubogiej, wiejskiej chaty. Poniszczone sprzęty i ogólne zagubienie sierot potęgują atmosferę bezsensu i niepewnej przyszłości. Zdaje się, że nawet kolorystyka obrazu utrzymana w gamie ciemnych brązów tylko uwypukla ten mizerabilistyczny charakter sceny.
Malarz związany z Krakowem, jeden z prekursorów realizmu w malarstwie pejzażowo-rodzajowym w małopolskim środowisku artystycznym. W 1850 roku rozpoczął studia malarskie w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych. W 1860 roku otrzymał stypendium rządowe na dalsze studia w Wiedniu; powrócił do Krakowa w 1862 roku. Malował głównie sceny rodzajowe, obrazujące codzienne życie codzienne chłopów i górali, wiejskie dzieci oraz studia głów wieśniaków i górali. Malował też pejzaże podkrakowskie i widoki o tematyce górskiej.

Description:
"Orphan's destiny"
oil/paper mounted on canvas, 35 x 46 cm; signed by the bound monogram lower right: 'AK.', described with a pen on the reverse: 'Marya Kieszkowska (?) | HTKunert' and a property stamp: 'H. T. KUNERT | LODz, Piotrkowska 87',

Additional Charge Details
- In addition to the hammer price, the successful bidder agrees to pay us a buyer's premium on the hammer price of each lot sold. On all lots we charge 20 % of the hammer price.

Technika
olej/papier naklejony na płótno
Sygnatura
sygnowany monogramem wiązanym p.d.: 'AK.'
Proweniencja
z historycznej kolekcji rodziny Kunertów, Łódź
Literatura
Jerzy Zanoziński, Aleksander Kotsis 1836-1877, Kraków 1953, s. 82 (il.), nr kat. 39; Jerzy Zanoziński, Aleksander Kotsis, Łódź 1951, s. 31 (il.); Tadeusz Dobrowolski, Sztuka Krakowa, Kraków 1950, s. 425 (il.)